Najaarexcursie naar Doesburg en Kasteel Huis Bergh

Terug naar Geschied- en heemkundige kring "Het Land van Thorn"Zaterdag
01-10-2022 08:30
Vertrek vanaf parkeerplaats bij sportpark Ter Koel, Ittervoortseweg 51, Thorn

Beschrijving

Over de reisdoelen het volgende:

1. Doesburg

Doesburg was gunstig gelegen op de plek waar de Oude IJssel in de Gelderse IJssel stroomt. Hierdoor groeide het uit tot een sterke nederzetting. In 1237 ontving Doesburg stadsrechten. In het jaar 1343 breidde de stad nog verder uit, nadat Hertog Reinald II van Gelre en Zutphen hiervoor toestemming had gegeven. Dit was nodig omdat de rivieren een belemmering vormden voor de ontwikkeling van de stad. Door deze uitbreiding werden de huidige Ooipoortstraat en Meipoortstraat binnen de muren gebracht. Vanaf dat moment had Doesburg 4 stadspoorten: De Veer- of Saltpoort, De Koepoort, De Meipoort en De Ooipoort. Inmiddels was de stad een belangrijk administratief middelpunt geworden van een groot gebied dat tot aan Emmerik reikte. Na Zutphen was Doesburg steeds de 2e stad van de Graafschap en is dit tot in de 19e eeuw gebleven. Ook het lidmaatschap van de Hanze (sinds 1447) bracht de nodige welvaart in Doesburg. Aan het einde van de 15e eeuw keerde het tij echter. De welvaart van Doesburg begon te tanen. Een van de oorzaken hiervan was het verzanden van de IJssel. In 1552 is daarom besloten de rivier te verleggen. Het mocht echter niet baten. De eerste jaren van de Tachtigjarige Oorlog en de Franse bezetting van 1672 tot 1674 brachten de stad in een nog dieper dal. Doesburg was van een handelsstad vervallen in een marktplaatsje. Een groot deel van de inwoners leefde van landbouw en veeteelt. Slechts als vesting had het nog enige betekenis. Vanaf 1607, toen Maurits de stad als grensvesting inrichtte, tot 1945 heeft Doesburg vrijwel permanent een garnizoen binnen zijn wallen gehad. In 1701 ontwierp Menno van Coehoorn plannen om ten oosten van de stad een sterke verdedigingslinie aan te leggen. Dit gebeurde tussen 1702 en 1730. In de praktijk betekenden deze wallen echter een ruimtebeperking waardoor Doesburg (dat tot 1923 officieel een vesting gebleven is) werd belemmerd in zijn uitbreiding.
De Waag, doesburg
Afbeelding afkomstig van Doesburg


Hierdoor stagneerde zelfs de industrialisatie. De eerste grote industrie in Doesburg, de ijzergieterij, ontstond in 1893. Een groot deel van de verdedigingslinie is overigens nog steeds aanwezig en staat bekend onder de naam Hoge en Lage Linie of Batterijen. Sinds 1925 vond er op beperkte schaal woningbouw plaats, in het Molenveld. Na de Tweede Wereldoorlog werden ook het Zuidelijk en Noordelijk Molenveld in 2 fasen volgebouwd. In de jaren ’60 werd vervolgens de nieuwbouwwijk De Ooi gerealiseerd. Na de grenswijziging in 1974 werd Beinum deel van Doesburg.
2. Kasteel Huis Bergh

Kasteel Huis Bergh is een van de grootste kastelen en de grootste waterburcht van Nederland. Het ligt in ‘s Heerenberg, een stadje pal aan de grens met Duitsland, iets ten noorden van het Duitse Emmerich. Huis Bergh is het stamslot van de graven van Bergh. De eerste vermelding van de bouw van het kasteel dateert van het midden van de 13e eeuw.

Huis Bergh
Afbeeldiong afkomstig van Heerendubbel


Het kasteel is twee keer door brand verwoest. In 1753 brandde het uit, maar een aantal jaren later werd het herbouwd. In 1939 werd het kasteel bijna geheel door brand verwoest. Een belangrijk deel van de inventaris kon toen gered worden. Het kasteel werd daarna opnieuw opgebouwd in de stijl van een middeleeuws kasteel. De herbouw werd in de herfst van 1941 tijdens de Duitse bezetting voltooid. Huis Bergh is vanaf de 13de eeuw in het bezit geweest van diverse takken van de heren van Bergh.
In 1912 kocht de textielfabrikant Jan Herman van Heek van Willem van Hohenzollern-Sigmaringen het “Land van den Bergh”, bestaande uit 1400 hectare grond en het Huis Bergh. Het in verval geraakte kasteel werd in de daaropvolgende jaren gerestaureerd. De familie van Heek was actief als verzamelaar van kunst. In het kasteel is een onder meer een collectie van 15de en 16de eeuwse portretten en een verzameling vroeg Italiaanse schilderijen te zien, bijeengebracht door de familie Van Heek. In 1946 bracht Jan Herman van Heek zijn bezittingen in `s Heerenberg onder in een stichting met als doel de instandhouding van het kasteel, de bijbehorende bossen en landerijen en de in het kasteel onder gebrachte kunstverzamelingen. Jan Herman van Heek was ereburger van de gemeenten Berg en van Doesburg, de stad die in de ochtend op het programma staat. Een deel van het kasteel heeft thans een horecafunctie. In de torens op de voorburcht zijn hotelkamers ingericht. Ook vinden er huwelijksvieringen plaats. In een recent door de ANWB georganiseerd onderzoek naar de mooiste kastelen van Nederland eindigde Kasteel Huis Bergh op de derde plaats van de vijftig geselecteerde kastelen. Tijdens de rondleiding door deskundige gidsen zult u meer ervaren over de historie van dit imposante gebouw, zijn bewoners en het huidige gebruik

Overzicht van het programma: 07.45 uur:Vertrek vanuit Thorn, parkeerplaats sportpark Ter Koel, Ittervoorterweg 51 08.10 uur:Vertrek vanuit Weert, Kupers, Kelvinstraat1, Kampershoek 10.00 uur:Aankomst in Doesburg; koffie en gebak in De Waag 10.45 uur:Rondleiding met gidsen in Doesburg 12.15 uur:Lunch op eigen gelegenheid (er is voldoende horeca aanwezig) 13.15 uur:Vertrek vanuit Doesburg naar ‘s Heerenberg 14.00 uur:Aankomst ’s in Heerenberg en rondleiding in Kasteel Huis Bergh 15.30 uur:Vertrek vanuit ’s Heerenberg naar Swartbroek 17.15 uur:Aankomst in Swartroek, warm buffet (consumpties voor eigen rekening) 18.30 uur:Vertrek vanuit Swartbroek naar Thorn en Weert
Deelnamekosten en aanmelding Deelnamekosten en aanmelding voor deelname Deelnemers die lid zijn van de GHK Het Land van Thorn, het LGOG of de Aldenborgh betalen een bedrag van € 70,00, niet-leden betalen € 75,00. De kosten vallen dit keer hoger uit dan u van ons gewend bent. Deze prijsstijging is met name toe te schrijven aan de toegenomen vervoerskosten en hoge entreekosten.

In de deelnemersbijdrage zijn begrepen: de kosten van de bus, koffie met gebak, rondleiding stad Doesburg door gidsen, entree Kasteel Huis Bergh + rondleiding door gidsen, warm buffet en fooi voor de buschauffeur.

De aanmelding voor deelname aan de excursie dient te geschieden op één adres en wel bij de penningmeester van de G.H.K. “Het Land van Thorn”, de heer Wil Lindelauf en wel via diens e-mailadres: linass@ziggo.nl . U vermeldt u in uw aanmelding:

1 Naam van de deelnemers
2 Lid of geen lid GHKT of Aldenborgh
3 Opstapplaats
4 Eventuele dieetwensen
De verschuldigde deelnemersbijdrage dient bij opgave van deelname gelijktijdig voldaan te worden door overschrijving op bankrekening IBAN NL75 RABO 01510 19 266 ten name van Geschied- en Heemkundige Kring “Het Land van Thorn”.

Er zijn voor deze excursie slechts 50 plaatsen beschikbaar. Bij overboeking hanteren we de volgorde van aanmelding.

Gezien de te verwachten belangstelling is aanmelding per omgaande aan te bevelen. Doe het dus liever vandaag dan morgen, maar in elk geval vóór 18 september a.s.

Indien u na aanmelding/betaling om de een af andere reden alsnog moet afzien van deelname en indien de organisatie geen deelnemers op de wachtlijst heeft staan, dient u zelf voor vervanging te zorgen. Teruggave van de deelnemersbijdrage is niet van toepassing.

Deze excursie is georganiseerd door Wil Filott en Hub aan den Boom, bestuursleden van het L.G.O.G, Kring Weert, resp. de Geschied- en Heemkundige Kring “Het Land van Thorn”. Zij zijn resp. bereikbaar onder telefoonnummer 06-83138322 en 06-18845998.